Lửa bùng lên từ xe hơi đã tắt máy... Lời khuyên thu hồi xe hơi để đỗ ngoài trời tăng vọt khiến người lái xe rơi vào hỗn loạn

Nguy cơ cháy nổ "tắt máy (Key-off)" tăng vọt do tích hợp nhiều thiết bị điện tử và pin

Chỉ riêng năm nay đã có 17 đợt với 1,7 triệu xe, tổng số trên toàn nước Mỹ lên tới 3,2 triệu xe

Nhà sản xuất phát đi cảnh báo: “Hãy đỗ xe ngoài trời, cách xa các tòa nhà”

Thiếu linh kiện khiến việc sửa chữa bị trì hoãn… Cư dân các khu chung cư đối mặt khủng hoảng đỗ xe

 

Nỗi bất an của các tài xế tại Mỹ đang lên tới đỉnh điểm khi liên tiếp xảy ra các vụ cháy không rõ nguyên nhân từ những chiếc xe đang đỗ trong bãi xe hoặc garage sau khi đã tắt máy, chứ không phải khi đang vận hành. Nguyên nhân là do các dòng xe đời mới được tích hợp dày đặc các thiết bị điện tử tiên tiến và pin điện áp cao, khiến nguy cơ xảy ra hỏa hoạn khi đã tắt máy (gọi là "Key-off") do đoản mạch hoặc sinh nhiệt tăng mạnh ngay cả khi xe đã ngắt nguồn điện.

Do đó, các cơ quan chức năng và nhà sản xuất ô tô đang liên tục đưa ra các khuyến cáo triệu hồi khẩn cấp yêu cầu "Đỗ xe ngoài trời (Park Outside)" với nội dung "có nguy cơ hỏa hoạn, hãy đỗ xe ở khu vực ngoài trời cách xa các tòa nhà hoặc công trình". Tuy nhiên, trước những cảnh báo thiếu giải pháp thay thế này, các chủ xe đang than phiền về tình trạng khó khăn nghiêm trọng trong việc tìm chỗ đỗ xe cũng như sự bất tiện cùng cực.

Theo số liệu thống kê mới nhất từ Carfax, công ty chuyên tra cứu lịch sử xe, hiện có khoảng 3,2 triệu phương tiện chưa được sửa chữa vẫn đang lưu thông trên khắp nước Mỹ dù đã có lệnh triệu hồi yêu cầu "đỗ xe ngoài trời" do nguy cơ cháy nổ.

Thống kê của Cơ quan An toàn Giao thông Cao tốc Quốc gia Mỹ (NHTSA) cũng cho thấy mức độ nghiêm trọng của tình hình. Theo NHTSA, chỉ tính từ tháng 1 đến tháng 7 năm nay, đã có tổng cộng 17 lệnh triệu hồi đỗ xe ngoài trời được ban hành, với số lượng xe bị ảnh hưởng lên tới gần 1,7 triệu chiếc. Đây là mức tăng mạnh nhất kể từ khi NHTSA thiết lập cấp độ rủi ro "đỗ xe ngoài trời" vào năm 2015 nhằm ngăn ngừa thiệt hại về người và công trình. Cơ quan này đã liên tục phát đi 8 cảnh báo đỗ xe ngoài trời khẩn cấp chỉ riêng trong mùa hè năm nay, bao gồm đợt triệu hồi 1 triệu xe Jeep do lỗi hệ thống dây điện của bơm trợ lực lái.

Các trường hợp thiệt hại thực tế cũng đang xuất hiện dồn dập. Bà Sarah Lamersen, sống tại bang California, đã nhận được thông báo triệu hồi đỗ xe ngoài trời vào cuối năm ngoái do nguy cơ cháy pin điện áp cao trên chiếc Jeep Wrangler Plug-in Hybrid (PHEV) đời 2022 của mình. Tuy nhiên, trước khi kịp đặt lịch hẹn sửa chữa triệu hồi, chiếc xe đã bốc cháy khi con gái bà đang lái, dẫn đến tai nạn khiến chiếc xe bị thiêu rụi hoàn toàn đến mức không thể nhận dạng. Tại Fargo, bang North Dakota, một người đàn ông vừa bước vào garage thì hoảng hốt tháo chạy khi chứng kiến ngọn lửa bùng lên từ chiếc Hyundai Santa Fe đang đỗ bên trong.

Các chuyên gia chỉ ra rằng nguyên nhân của những vụ cháy kỳ lạ này là do xu hướng "hiện đại hóa" và "điện khí hóa" của ô tô. Xe càng hiện đại thì càng được tích hợp dày đặc vô số linh kiện điện tử và mạch điện phức tạp, bao gồm hệ thống hỗ trợ lái tự động, mô-tơ sưởi ghế, rơ-le khởi động, bơm trợ lực lái, pin điện áp cao, v.v.

Ông Frank Borris, cựu điều tra viên của NHTSA và hiện là chuyên gia tư vấn an toàn, giải thích: “Dù động cơ có thể đã tắt, nhưng cấu trúc xe vẫn duy trì dòng điện cao thế chạy qua các mạch suốt 24/7 và liên tục sinh nhiệt. Việc các thiết bị điện tử trên xe tăng theo cấp số nhân đồng nghĩa với việc nguy cơ hỏa hoạn do hỏng hóc hoặc chập mạch cũng tăng lên tương ứng”.

Ông Sean Kane, Chủ tịch tổ chức nghiên cứu an toàn ô tô 'Nghiên cứu và Chiến lược An toàn (Safety Research and Strategies)', cũng phân tích: “Các dòng xe gần đây được thiết kế với khoang động cơ rất chật hẹp, các bộ phận nằm san sát nhau. Do đó, ngay cả khi đã tắt máy, nhiệt lượng dư thừa vẫn được giữ lại lâu hơn nhiều so với trước đây, tạo ra môi trường rất dễ dẫn đến hỏa hoạn”.

Vấn đề là các chủ xe nhận được thông báo triệu hồi đang rơi vào thế bế tắc và lo lắng tột cùng vì không tìm được giải pháp thay thế thực tế.

Những đợt triệu hồi thông thường như lỗi phanh hay túi khí chỉ cần lưu ý khi đang lái xe, nhưng các đợt triệu hồi yêu cầu đỗ xe ngoài trời lại nguy hiểm hơn vì hỏa hoạn có thể bùng phát ngay cả khi xe đang đỗ yên, khiến ngọn lửa có thể lan ra toàn bộ ngôi nhà, nhà để xe hoặc các tòa nhà lân cận.

Tuy nhiên, các nhà sản xuất phải mất từ vài tháng đến hơn một năm để phân tích nguyên nhân triệu hồi, cung ứng linh kiện cải tiến và tiến hành sửa chữa thực tế. Trong thời gian đó, các chủ xe phải tiếp tục đỗ xe ngoài trời vô thời hạn trong khi ôm theo một "quả bom hẹn giờ" không biết sẽ phát nổ khi nào.

Đặc biệt, nỗi khổ sở đang lên đến đỉnh điểm đối với những cư dân đô thị sống tại các khu chung cư, căn hộ phải sử dụng bãi đỗ xe ngầm trong nhà chuyên dụng, hoặc những nơi không có đủ chỗ đỗ xe ngoài trời. Ông Steve Homil, một chủ xe Jeep Grand Cherokee 4xe, bức xúc chia sẻ: “Đó là sự bất tiện vô lý khủng khiếp và thực sự là một mớ hỗn độn”.

Một số dòng xe thậm chí còn phải chịu nỗi khổ kép: vừa có nguy cơ cháy nổ, vừa có nguy cơ bị trộm. Đối với một số mẫu xe Hyundai và Kia vốn là mục tiêu trộm cắp do không được trang bị thiết bị chống trộm (immobilizer), việc chồng thêm đợt triệu hồi đỗ xe ngoài trời đã khiến các chủ xe rơi vào tình trạng vô cùng bối rối. Giám đốc Sean Kane cho biết: “Chúng tôi liên tục nhận được những thắc mắc đầy tuyệt vọng từ các chủ xe như: 'Tôi không muốn nhà mình bị cháy, nhưng tôi cũng không muốn đỗ xe bên ngoài rồi bị trộm mất. Rốt cuộc tôi phải làm thế nào đây?'”.

Giám đốc Michael Brooks của Trung tâm An toàn Ô tô (Center for Auto Safety) nhấn mạnh: “Việc một chiếc xe đang đỗ không có người bốc cháy là một mối nguy hiểm chết người có thể dẫn đến thảm họa lớn”, đồng thời thúc giục các nhà sản xuất ô tô nhanh chóng đưa ra giải pháp kỹ thuật và cung ứng linh kiện.