Cùng với sự phát triển nhanh chóng của ngành công nghiệp trí tuệ nhân tạo (AI), việc xây dựng các trung tâm dữ liệu – cơ sở hạ tầng cốt lõi – ngày càng gia tăng, kéo theo những xung đột ngày càng sâu sắc trong các cộng đồng địa phương tại Mỹ. Giữa làn sóng phản đối dữ dội từ cư dân và sự đắn đo của chính quyền địa phương, một quan chức từ quận Loudoun, bang Virginia – khu vực tập trung nhiều trung tâm dữ liệu nhất thế giới – đã đến bang Maryland để đề xuất các hướng dẫn và giải pháp cùng tồn tại thực tế.

Tham dự "Hội nghị Mùa hè của Hiệp hội các Quận Maryland (MACo)" được tổ chức tại Trung tâm Hội nghị Ocean City, bang Maryland vào ngày 13 vừa qua, ông Michael Turner, Giám sát viên (Ủy viên Hội đồng) quận Loudoun, bang Virginia, cho biết cái nhìn của công chúng đối với các trung tâm dữ liệu quy mô siêu lớn (hyperscale) đã trở nên nguội lạnh đáng kể trong vài tháng qua.

Hiện là nơi đặt hơn 250 trung tâm dữ liệu, quận Loudoun đã thu được nguồn thuế địa phương đáng kể nhờ thu hút các cơ sở này. Theo ông Turner, cho đến gần đây, việc giải thích rằng thuế bất động sản thấp hơn khoảng 25% so với các khu vực lân cận vùng đô thị Washington D.C. nhờ có các trung tâm dữ liệu vẫn giúp xoa dịu phần lớn sự bất mãn của người dân.

Tuy nhiên, gần đây dư luận đã hoàn toàn thay đổi. Ông Turner chia sẻ rằng ngay cả khi giải thích về lợi ích của mức thuế suất thấp hơn, người dân vẫn phản ứng gay gắt: "Cứ tăng thuế đi, nhưng đừng xây thêm trung tâm dữ liệu nữa". Dẫu vậy, ông vẫn bày tỏ lo ngại về việc cấm hoàn toàn hoặc tạm hoãn vô thời hạn (moratorium) việc xây dựng trung tâm dữ liệu trước sức ép phản đối của người dân. Bởi lẽ, nguồn thu thuế từ các trung tâm dữ liệu là nguồn tài chính chủ chốt để duy trì các cơ sở hạ tầng thiết yếu như trường học chất lượng cao và đường sá tại địa phương.

Hiện tại, các quận lân cận thuộc bang Maryland như Frederick, Prince George's và Harford đã ban hành lệnh tạm hoãn hoặc cấm hoàn toàn các dự án phát triển trung tâm dữ liệu mới. Đặc biệt, tại quận Frederick, kế hoạch xây dựng khu phức hợp trung tâm dữ liệu rộng khoảng 2.500 mẫu Anh (acre) vào năm 2025 đã vấp phải đơn kiến nghị phản đối của hơn 20.000 cư dân, thậm chí dẫn đến cơn dư chấn chính trị mạnh mẽ khi Chủ tịch Hội đồng quận – người đã phê duyệt dự án – bị thất cử trong cuộc bầu cử sơ bộ hồi tháng 6 vừa qua.

Ông Turner khuyên rằng thay vì ngăn chặn dự án một cách mù quáng, cần thiết lập các "hàng rào bảo vệ" (Guardrails) tinh vi và nghiêm ngặt để cùng tồn tại. Ông đưa ra các hướng dẫn cụ thể cho chính quyền địa phương, bao gồm: cấm ký thỏa thuận không tiết lộ thông tin (NDA) với các nhà phát triển, ban hành quy định giới hạn tiếng ồn và khí thải từ máy phát điện diesel dự phòng, bắt buộc nộp dữ liệu tiêu thụ điện và nước, và lựa chọn địa điểm gần đường dây tải điện nhưng giữ khoảng cách hợp lý với khu dân cư.

Bà Deborah Carpenter, Giám đốc Sở Quy hoạch và Cấp phép quận Frederick, cho biết tình trạng bế tắc đang tiếp diễn khi nhu cầu về AI tăng cao nhưng sự phản đối đối với các trung tâm dữ liệu cũng ngày càng lớn. Bà chia sẻ rằng chính quyền địa phương đang phải đối mặt với bài toán khó trong việc giữ vững lập trường và đưa ra các quyết định chính sách cần thiết giữa những xung đột này.